FAQ Österreich

Tak — każda osoba zamieszkała w Austrii ma obowiązek zameldowania się w urzędzie (Meldeamt / Magistrat) w ciągu 3 dni roboczych od wprowadzenia się. Jako obywatel UE masz prawo mieszkać i pracować bez zezwolenia, ale przy pobycie dłuższym niż 3 miesiące musisz wystąpić o Anmeldebescheinigung (potwierdzenie rejestracji) w ciągu 4 miesięcy od wjazdu. Dokument ten wydaje Magistrat lub urząd gminy bezpłatnie — potrzebujesz paszportu, umowy o pracę lub zaświadczenia o zatrudnieniu.

Pracodawca ma obowiązek zgłosić pracownika do Gebietskrankenkasse (ÖGK) przed pierwszym dniem pracy — nawet przed podpisaniem umowy. Możesz sprawdzić swój status przez aplikację Meine ÖGK lub portal sozialversicherung.at. Karta e-card przychodzi pocztą po rejestracji. Jeśli pracodawca nie zgłosił Cię do ubezpieczenia, możesz zgłosić to do Finanzpolizei lub Arbeiterkammer — grożą mu wysokie kary.

W Austrii każda branża ma własny Kollektivvertrag (KV) — układ zbiorowy ustalający minimalne stawki. Np. w budownictwie i wykończeniu wnętrz obowiązuje Bauhilfsgewerbe-KV lub Baugewerbe-KV. Minimalna stawka Facharbeiter z LAP wynosi od 1 maja 2025 r. ok. 17–19 €/h zależnie od grupy. Swój KV znajdziesz na kollektivvertrag.at lub przez Arbeiterkammer. Pracodawca musi płacić co najmniej tyle, ile KV przewiduje dla Twojej grupy zaszeregowania.

Tak — w większości branż KV przewiduje tzw. Sonderzahlungen: urlopówkę (Urlaubsgeld) wypłacaną zwykle w czerwcu i premię świąteczną (Weihnachtsremuneration) w listopadzie/grudniu. Każda z nich wynosi zazwyczaj jeden miesięczny brutto. Jeśli pracujesz tylko część roku, należy Ci się proporcjonalna część. Pracodawca nie może odmówić wypłaty jeśli KV ją przewiduje — to nie prezent, to Twoje prawo.

Standardowy tydzień pracy w Austrii to 40 godzin (w budownictwie często 38,5 h). Za każdą nadgodzinę przysługuje podstawowe wynagrodzenie + co najmniej 50% dodatku (Überstundenzuschlag). Niektóre KV przewidują wyższe stawki, np. 100% za nadgodziny nocne lub weekendowe. Pracodawca może zaproponować czas wolny zamiast wypłaty — ale tylko za obopólną zgodą. Ewidencja czasu pracy jest obowiązkowa.

Z brutto potrącane są: składki społeczne (SV-Beiträge) ok. 18,12% wynagrodzenia brutto oraz podatek dochodowy (Lohnsteuer) — jego wysokość zależy od dochodu rocznego i ulg. Na Lohnzettel szukaj: Bruttobezug (brutto), SV-Beiträge (składki), Lohnsteuer (podatek), Nettobezug (na rękę). Jeśli masz wątpliwości — Arbeiterkammer oferuje bezpłatne sprawdzenie Lohnzettel.

Arbeitnehmerveranlagung (Steuerausgleich) to roczne rozliczenie podatku — warto je złożyć, bo w wielu przypadkach zwrot wynosi kilkaset euro. Możesz odliczyć m.in. koszty dojazdu do pracy (Pendlerpauschale), koszty narzędzi, szkolenia, leki. Składa się przez portal finanzonline.at lub w urzędzie skarbowym (Finanzamt) — bezpłatnie. Termin: do 5 lat wstecz. Przy niskich dochodach możliwy jest nawet zwrot SV-Beiträge.

Jeśli pracujesz i płacisz podatki w Austrii, masz prawo do Familienbeihilfe nawet jeśli dzieci mieszkają w Polsce. Wysokość uzależniona jest od wieku dziecka i wynosi od ok. 138 € miesięcznie (do 3 lat) do ok. 165 € miesięcznie (powyżej 10 lat). Do tego dochodzi Familienbonus Plus — ulga podatkowa do 2 000 € rocznie na dziecko. Wniosek składasz w Finanzamt — potrzebna dokumentacja z Polski (akt urodzenia, zaświadczenie szkolne).

Urlop: 5 tygodni (25 dni roboczych) rocznie przy 5-dniowym tygodniu — po 25 latach stażu rośnie do 6 tygodni. W Probezeit (maks. 1 miesiąc) każda ze stron może rozwiązać umowę bez wypowiedzenia. Chorobowe: od pierwszego dnia choroby masz prawo do wynagrodzenia — pracodawca płaci przez określony czas (Entgeltfortzahlung), potem przejmuje ÖGK. Lekarza możesz wybrać bez skierowania (Kassenarzt).

Tak — jeśli w tym samym czasie masz dwa lub więcej równoczesnych stosunków pracy, masz obowiązek złożenia Einkommensteuererklärung (rozliczenia podatkowego) do końca kwietnia następnego roku (lub do końca czerwca przez FinanzOnline). Wynika to z tego, że przy dwóch pracodawcach podatek jest naliczany osobno od każdego wynagrodzenia — bez uwzględnienia progresji podatkowej łącznego dochodu.

Pendlerpauschale to ulga podatkowa dla osób dojeżdżających do pracy. Przysługuje gdy odległość od domu do pracy wynosi co najmniej 2 km (komunikacja publiczna) lub 20 km (auto, gdy komunikacja jest niedostępna lub nierozsądna). Mała Pendlerpauschale: do 58 € miesięcznie, duża nawet 232 € miesięcznie. Do tego dochodzi Pendlereuro — 2 € za każdy km trasy rocznie. Ulgę wykazujesz przy Steuerausgleich lub u pracodawcy.